tigtools

Romeinse cijfers omzetter

Typ een getal om het Romeinse getal te zien, of typ een Romeins getal om de waarde te zien. Niet-standaard vormen worden aangegeven met de reden en de juiste schrijfwijze.

Werkt in je browser Geen registratie nodig

Getal naar Romeins cijfer

MMXXVI

MM (2.000) + XX (20) + V (5) + I (1)

Romeins cijfer naar getal

Standaardvorm: I=1, V=5, X=10, L=50, C=100, D=500, M=1000. Symbolen gaan van groot naar klein; IV, IX, XL, XC, CD en CM zijn de enige aftrekparen.

Zo gebruik je deze tool

  1. Om een getal om te zetten, typ je een geheel getal van 1 tot en met 3999 in het linkerveld.
  2. Lees het Romeinse getal en de uitsplitsing van de onderdelen, bijvoorbeeld M (1000) + CM (900) + XC (90) + IV (4).
  3. Om andersom om te zetten, typ je een Romeins getal in het rechterveld. Hoofdletters en kleine letters werken allebei.
  4. Als het getal niet in de standaardvorm staat, lees dan de uitleg en gebruik de voorgestelde schrijfwijze.

Hoe het werkt

Moderne Romeinse cijfers gebruiken zeven symbolen: I (1), V (5), X (10), L (50), C (100), D (500) en M (1000). Een getal wordt van het grootste naar het kleinste symbool geschreven en de waarden worden opgeteld: MDCLXVI = 1000 + 500 + 100 + 50 + 10 + 5 + 1 = 1666.

Om vier dezelfde symbolen op rij te vermijden, worden zes subtractieve paren gebruikt: IV (4), IX (9), XL (40), XC (90), CD (400) en CM (900). Alleen I, X en C worden ooit afgetrokken, en alleen van de twee daaropvolgende grotere symbolen. V, L en D worden nooit herhaald.

De converter accepteert een Romeins getal alleen als het precies de standaardschrijfwijze van de waarde is. Vormen zoals IIII (te zien op klokwijzerplaten), VX of IC werden historisch gebruikt of komen in puzzels voor, maar ze zijn niet standaard; de tool legt uit welke regel wordt overtreden en toont de standaardvorm van de waarde die ze ongeveer zouden betekenen.

Het standaardsysteem bestrijkt 1 tot en met 3999. Er is geen nul, geen negatieve getallen en geen breuken. Grotere getallen werden met een streep (vinculum) of andere nooit gestandaardiseerde conventies geschreven en worden daarom niet ondersteund.

Voorbeelden

Een jaar

1994 = M (1000) + CM (900) + XC (90) + IV (4) = MCMXCIV. 2026 = MMXXVI.

Wijzerplaat IIII

IIII wordt afgewezen: I mag niet vier keer achter elkaar voorkomen. Vrij geïnterpreteerd betekent het 4, wat wordt geschreven als IV.

Een foutieve aftrekking

IC is geen 99, omdat I alleen van V en X mag worden afgetrokken. 99 is XC (90) + IX (9) = XCIX.

Veelgestelde vragen

Wat is het grootste Romeinse getal?

In de standaardvorm is 3999 = MMMCMXCIX. Voor 4000 zou je vier M's achter elkaar nodig hebben of een speciale notatie zoals een streep boven het getal, en die is niet gestandaardiseerd.

Waarom tonen sommige klokken IIII in plaats van IV?

Het is een ontwerptraditie, vaak verklaard door de visuele balans met VIII aan de andere kant. IIII is niet de standaard schrijfwijze voor 4.

Is er een Romeins cijfer voor nul?

Nee. Het Romeinse systeem had geen symbool voor nul. Middeleeuwse teksten gebruikten soms het woord nulla of de letter N, maar dat hoort niet bij het cijfersysteem.

Zijn kleine letters toegestaan?

Ja. Invoer wordt vóór de controle omgezet naar hoofdletters, dus mcmxciv geeft 1994.

Privacy

De omzetting vindt plaats in je browser. Wat je typt, wordt niet verzonden of opgeslagen.