Nasıl kullanılır?
- Sorunuza uygun hesap makinesini seçin; örneğin “X, Y’nin yüzde kaçıdır?”.
- Sayıları girin. Ondalık sayılarda 12.5 gibi nokta kullanın.
- Kullanılan formülle birlikte sonuç hemen görüntülenir. Böylece sonucu bir rapora kopyalayabilir veya elle kontrol edebilirsiniz.
Nasıl çalışır?
Yüzde, 100 üzerinden ifade edilen bir sayıdır; dolayısıyla %15, 15/100 = 0,15 anlamına gelir. Buradaki tüm hesaplamalar bu temel fikrin farklı biçimleridir.
Y'nin %X'i = X × Y ÷ 100. X'in Y'ye oranı yüzde olarak = X ÷ Y × 100. Eski değerden yeni değere yüzde değişim = (yeni − eski) ÷ |eski| × 100; pozitif sonuç artışı, negatif sonuç azalışı gösterir. −10'dan −5'e geçişin %50 artış sayılması için eski değerin mutlak değeri kullanılır. 0'dan değişim tanımsızdır; çünkü sıfırdan gerçekleşen herhangi bir artış sonsuz büyüklükte olur.
%X eklemek (1 + X/100) ile, %X çıkarmak ise (1 − X/100) ile çarpmak anlamına gelir. Ters yüzde işlemi bunu geri alır: Bir fiyat %20 artıştan sonra 120 ise ilk fiyat 120 − %20 = 96 değil, 120 ÷ 1,2 = 100'dür. Yüzde hesaplamalarında en sık yapılan hata budur.
Küçük ikili yuvarlama hatalarını gizlemek için sonuçlar 12 anlamlı basamağa yuvarlanır (bilgisayarlar 0,1 + 0,2 işleminin sonucunu 0,30000000000000004 olarak saklar), ardından yerel sayı biçiminizde gösterilir.
Örnekler
Bahşiş veya komisyon
80'in %15'i = 80 × 15 ÷ 100 = 12. 80 tutarındaki bir hesaba %15 bahşiş, 12 eder; toplam 92 olur (veya “Yüzde ekle” işlemini kullanın: 80 × 1,15 = 92).
Fiyat artışı
Bir aboneliğin ücreti 8,00'dan 9,50'ye çıktı. Değişim (9,50 − 8,00) ÷ 8,00 × 100 = %18,75; yani %18,75 artış.
Vergi öncesi fiyat
Bir fişte %19 vergi dâhil 59,50 tutar görünüyor. Vergi öncesi fiyat 59,50 ÷ 1,19 = 50,00'dır. 59,50'den %19 çıkarmak, yanlış olarak 48,20 sonucunu verir.
Sık sorulan sorular
%20 artışın ardından %20 azalış neden başlangıç değerine döndürmez?
İkinci yüzde, daha büyük sayı üzerinden hesaplanır. 100 + %20 = 120, ardından 120 − %20 = 96 olur. %20'lik artışı geri almak için 1,2'ye bölmeniz gerekir; bu da yaklaşık %16,67'lik bir azalıştır.
Yüzde değişimi ile yüzde puanı arasındaki fark nedir?
Bir faiz oranı %4’ten %5’e çıkarsa 1 yüzde puanı artmış olur; ancak yüzde değişimi (5 − 4) ÷ 4 × 100 = %25’tir. Bu hesap makinesi yüzde değişimini verir; fark satırı ise puan cinsinden değişimi gösterir.
Eski değer 0 ise yüzde değişimini nasıl hesaplarım?
Hesaplayamazsınız: sıfıra bölme tanımsızdır. Bunun yerine mutlak farkı belirtin (örneğin “0’dan 40 satışa”).
Negatif sayılar veya %100’ün üzerindeki yüzdeler kullanılabilir mi?
Evet. 40’ın %150’si 60’tır, 50’nin −%20’si ise −10’dur. Yüzde değişimi hesaplanırken eski değerin mutlak büyüklüğü kullanılır; böylece negatif sayılar arasındaki değişimlerde de işaret doğru kalır.
Gizlilik
Tüm hesaplamalar tarayıcınızda yapılır. Girdiğiniz sayılar hiçbir yere gönderilmez veya kaydedilmez.